Even kansen bij roulette
Even kansen zijn de weddenschappen bij roulette die bijna de helft van de vakken dekken en bij winst één keer je inzet uitbetalen: rood of zwart, even of oneven, en laag (1-18) of hoog (19-36). Ze voelen als een munt opgooien, maar dat zijn ze net niet. De nul hoort bij geen van beide kanten, en precies dat ene groene vak bepaalt het huisvoordeel. Hieronder staat hoe je dat uitrekent, waar regels per tafel verschillen en waarmee de term vaak wordt verward.
Hoe de kans op even kansen wordt berekend
Europese roulette heeft 37 vakken: de cijfers 1 tot en met 36 en één nul. Een inzet op rood dekt 18 vakken, dus je winkans is 18/37, ofwel 48,65%.
Reken het door met 10 euro op rood. In 18 van de 37 gevallen krijg je 10 euro winst, in 19 gevallen ben je 10 euro kwijt. Gemiddeld levert dat per spin (18 × 10 – 19 × 10) / 37 op, oftewel een verlies van ongeveer 0,27 euro. Dat is een huisvoordeel van 2,70% en een RTP van 97,30%.
Op een Amerikaans wiel met nul én dubbele nul telt het wiel 38 vakken. Je kans zakt dan naar 18/38, ongeveer 47,37%, en het huisvoordeel stijgt naar 5,26%.
Het verschil lijkt klein.
Over duizend spins van 10 euro is de verwachte inleg 10.000 euro, en dan scheelt het tussen de twee wielen zo’n 256 euro aan verwacht verlies. Dat bedrag is een gemiddelde over de lange termijn en geen voorspelling voor jouw avond, want de variantie bij even kansen is laag maar niet nul. Het rekenvoorbeeld laat vooral zien dat de keuze van het wiel zwaarder weegt dan welke kleur je kiest.
La partage, en prison en verschillen per tafel
Sommige tafels geven bij de nul een deel van je inzet op even kansen terug. Bij la partage krijg je de helft van je inzet terug als de bal op nul valt, waardoor het huisvoordeel op deze weddenschappen halveert tot 1,35%.
En prison werkt anders: je inzet blijft een ronde ‘gevangen’ staan en komt vrij als de volgende spin jouw kant op valt. Wiskundig ligt het huisvoordeel dan in dezelfde orde als bij la partage, al hangt het exacte cijfer af van hoe de tafel een tweede nul afhandelt.
Of een tafel een van beide regels gebruikt, verschilt per aanbieder en per spel. Ze komen vooral voor bij Franse roulette, ook in live casino, maar een vaste standaard is er niet. Wat ik als eerste nakijk in de spelregels is daarom of de nul je hele inzet kost of maar de helft, want dat ene zinnetje halveert je verwachte verlies.
Bij de andere inzetten op het bord gelden deze regels niet.
Waarmee even kansen vaak worden verward
De term klinkt als ‘gelijke kansen’, en dat is de eerste misvatting. Een even kans in roulette is een weddenschap die 1:1 uitbetaalt, terwijl de werkelijke winkans door de nul altijd onder de vijftig procent blijft.
Bij sportweddenschappen bestaat een verwante uitdrukking: ‘even money’, een decimale odd van 2,00. Daar betekent het dat je bij winst je inzet verdubbelt, maar ook daar zit de marge van de bookmaker al in de prijs. Twee kanten die elk op 1,90 staan, impliceren samen ongeveer 105% kans, en die extra vijf procent is de marge.
De tweede verwarring is het idee dat even kansen geschikt zijn voor systemen. Martingale, waarbij je na elk verlies verdubbelt, wordt vrijwel altijd op rood of zwart gespeeld. Na zeven verliezen op rij sta je met een startinzet van 10 euro al op 1.280 euro voor de volgende spin, en de tafellimiet of je saldo houdt je dan meestal tegen. De kans op die reeks is klein, maar wie lang genoeg speelt, komt hem tegen.
Het wiel heeft geen geheugen: na tien keer rood is de kans op zwart nog steeds 18/37.
Geen enkele inzetvolgorde verandert dat huisvoordeel van 2,70%, en dat geldt evengoed voor de mobiele versie van hetzelfde spel.
